Subsidies weg: particulieren laten elektrische auto links liggen

De verkoop van elektrische auto's aan particuliere kopers staat zwaar onder druk sinds subsidies en fiscale voordelen zijn verdwenen. Terwijl zakelijke rijders volop elektrisch blijven kiezen, zakte het aandeel EV's bij particulieren in februari zelfs tot 23 procent. Brancheorganisatie BOVAG vreest een verdere instorting van de particuliere EV-markt en vraagt de overheid snel in te grijpen met duidelijk beleid en nieuwe financiële steun.
Verkoopcijfers onder druk
Uit de recente EV Monitor 2024 van BOVAG blijkt dat elektrische auto's vorig jaar nog steeds aan populariteit wonnen. Ruim 35 procent van de nieuw verkochte auto's was elektrisch, tegenover 31 procent een jaar eerder. Deze groei is echter volledig toe te schrijven aan zakelijke kopers. Bij particulieren ging het juist de verkeerde kant op: het marktaandeel zakte van 32 procent naar 26 procent in 2024. Inmiddels staat het cijfer voor februari 2025 zelfs nog lager, op slechts 23 procent.
Deze teruggang heeft meerdere oorzaken. Zo verviel per dit jaar de subsidie op aanschaf van elektrische auto's en is ook het voordeel op motorrijtuigenbelasting verdwenen. Daarnaast betalen EV-rijders nu meer belasting op elektriciteit bij openbare laadpalen. Tegelijkertijd zorgen dalende nieuwprijzen ervoor dat consumenten twijfelen over de restwaarde van hun auto. Het gevolg is dat veel potentiële kopers hun aanschaf uitstellen in de verwachting dat ze binnen afzienbare tijd een betere of goedkopere elektrische auto kunnen krijgen.
Tweedehands elektrische auto's blijven staan
De twijfel bij consumenten raakt ook de markt voor gebruikte elektrische auto's. Veel van deze auto's blijven lang staan bij dealers, waardoor ze binnen de handel worden doorgeschoven en uiteindelijk steeds vaker naar het buitenland vertrekken. Volgens BOVAG veranderde Nederland in 2024 van netto-importeur in netto-exporteur van gebruikte elektrische auto's. Netto gingen er zo'n 6.000 EV's de grens over, terwijl er een jaar eerder nog 9.000 auto's netto werden geïmporteerd.
Opvallend is dat vooral grote en dure elektrische occasions worden geëxporteerd. Deze modellen werden de afgelopen jaren veel zakelijk geleased en met subsidie gekocht. Particulieren zijn echter vooral op zoek naar kleinere en betaalbare elektrische auto's. Hierdoor ontstaat er een mismatch op de markt tussen vraag en aanbod.
BOVAG vraagt overheid om duidelijkheid en steun
Volgens BOVAG is de onzekerheid op dit moment de grootste vijand van de elektrische auto. Voorzitter Peter Niesink stelt dat particulieren vooral duidelijkheid nodig hebben over de lange termijn. "Je kunt in deze fase nog niet volledig zonder subsidie. Consumenten willen weten waar ze financieel aan toe zijn, niet dat ze elk jaar opnieuw worden geconfronteerd met nieuwe regels en hogere kosten."
De brancheorganisatie vraagt daarom niet alleen om een herinvoering van subsidie op tweedehands elektrische auto's, maar ook om een stabieler beleid rondom motorrijtuigenbelasting. Elektrische auto's zijn door hun zware accu's gemiddeld veel zwaarder en daardoor duurder in belasting dan traditionele benzine- of dieselauto’s. Volgens BOVAG zou een gewichtscompensatie in de belastingregeling noodzakelijk zijn om elektrisch rijden aantrekkelijk te houden.
Zakelijke markt kiest wel massaal elektrisch
Op de zakelijke markt gaat het wél goed met elektrische voertuigen. Ruim de helft (53 procent) van alle nieuw verkochte leaseauto's was vorig jaar elektrisch, een flinke stijging ten opzichte van 34 procent twee jaar eerder. Werkgevers stimuleren hun werknemers om duurzaam te rijden, mede vanwege duurzaamheidsdoelstellingen en lagere bijtelling. Dit contrasteert sterk met het dalende vertrouwen van particulieren.
Batterij niet langer struikelblok
BOVAG benadrukt dat twijfels over kwaliteit en batterijcapaciteit inmiddels achterhaald zijn. "De techniek is volwassen geworden," stelt Niesink. "Een bereik van 500 kilometer is normaal en batterijen gaan tegenwoordig langer mee dan de auto zelf." De organisatie benadrukt dat het aanbod aan goede elektrische modellen enorm gegroeid is. Alleen onzeker overheidsbeleid zorgt nog voor terughoudendheid bij consumenten.
Samenvattend stelt BOVAG dat een stabiel en helder beleid cruciaal is om particuliere kopers terug te winnen voor elektrisch rijden. De brancheorganisatie roept de overheid daarom op om op korte termijn opnieuw financiële prikkels en duidelijkheid te bieden. Alleen dan kan worden voorkomen dat de particuliere markt voor elektrische auto's volledig stilvalt.
Bron: BOVAG